CHUYỆN PHIẾM: VIỆT KIỀU

NGUYỄN HỮU CỦA

Hầu hết trong chúng ta, những người Việt Nam đang sống tại hải ngoại, ít ra cũng một lần được mang danh hiệu Việt Kiều khi chúng ta trở về thăm lại quê hương thân yêu. Nơi mà trước đây hơn ba mươi năm chúng ta đã gạt lệ, hối hả bước chân, tay xách nách mang hòa vào dòng người bắt đầu một cuộc sống mới,cuộc sống lưu vong nơi phương trời xa lạ với biết bao băn khoăn, ngỡ ngàng.

Vận nước đổi thay, quê hương thay ngôi đổi chủ, việc rời bỏ quê hương để sống đời lưu vong là một việc hoàn toàn bất đắc dĩ nếu không muốn nói là bị bắt buộc. Vì có ai trong chúng ta muốn rời bỏ mảnh đất chôn nhau cắt rún nơi chúng ta đã trải qua quãng đời đầy thơ mộng, mà những kỷ niệm còn hằn sâu trong ký ức của mỗi người. Nơi có vết tích của ông bà tổ tiên từ ngàn xưa còn lưu lại. Nơi mà người thân và bằng hữu vĩnh viễn nằm xuống sau khi trải qua cuộc chiến tranh,giết chóc triền miên, dai dẳng, khốc liệt. Nơi mà chúng ta đã chứng kiến người thân, bạn bè và biết bao đồng bào vô tội gục ngã từng giờ từng ngày, giữa hai lằn đạn vô tình.

.Ngày ra đi người người hối hả, vội vàng tay xách nách mang, mặt ngơ ngác quay nhìn quê hương lần cuối với đôi mắt sụt sùi đẫm le,. Như thầm nói lên lời vĩnh biệt, vì đất nước đã thay ngôi đổi chủ đâu còn mong gì ngày trở lại, dù trở lại để chỉ thăm mảnh đất vô tri vô giác , trở lại để làm người xa lạ ngay trên chính nơi mình đã sinh ra, đả trưởng thành và đả ghi lại biết bao dấu ấn, kỷ niệm của quãng đời ấu thơ đầy hoa mộng.

Ai không bùi ngùi khi bước chân lên ghe, lên tàu hay lên phi cơ để vĩnh viễn rời xa quê mẹ. Vĩnh viễn sống đời ly hương. Ai không bùi ngùi, mắt ngấn lệ khi quay nhìn quê hương lần cuối trước khi ra đi. Ra đi mà không hẹn ngày trở lại.

Quê hương dù có thay ngôi đổi chủ, dù có tàn tạ đau thương như vết chân chim ẩn hiện trên gương mặt mẹ già trước sự tàn phá của sóng gió thời gian, nhưng quê hương trong lòng người đi vẩn mãi mãi thiêng liêng, vĩnh cữu, không gì có thể thay thế được, dù mỗi người đang sống ở hải ngoại đều có lấy một quê hương thứ hai nơi mình đang sinh sống.

Cuộc sống sung túc hiện đại với thừa mứa tiện nghi văn minh vật chất đã không làm chúng ta quên đi quê hương. Một quê hương nhỏ bé hiền hòa bên bờ biển Đông đã chứng kiến và chịu dựng biết bao thăng trầm lịch sử, buồn vui cho thân phận nhược tiểu với những nổi đe dọa triền miên từ “ Người khổng lồ ” láng giềng phương Bắc với hơn ngàn năm đô ho,ä và cho đến bây giờ vẫn chưa từ bỏ được tham vọng điên cuồng muốn biến quê hương nhỏ bé của chúng ta thành kẻ nô lệ phục vụ cho bá quyền.

Nỗi đau cuả người dân nhược tiểu vẩn luôn hằn sâu trong tâm khảm của từng người đang từng ngày lê bước chân trong cuộc sống lưu vong.
Không ai trong chúng ta quên được những đau thương, tủi nhục của những ngày cuối tháng tư đen, khi phải ngậm ngùi chen chân lên tàu rời bỏ đất nước. Ngậm ngùi bỏ lại quê hương phía sau, gạt nước mắt sụt sùi nhìn người thân ở lại với số phận đen tối, phũ phàng, hẩm hiu với một tương lai mờ mịt, lành ít, dử nhiều trong bàn tay của những kẻ được nuôi dưỡng và lớn lên trong nổi hận thù chất ngất.
Người ra đi mang tâm trạng ngỡ ngàng với tương lai vô định mặc cho dòng đời đưa đẩy, dấn thân vào một nơi hoàn toàn xa lạ. Xa lạ từ màu da,ngôn ngữ đến phong tục tập quán. Không bạn bè, không người thân. Sống đời tỵ nạn chỉ biết trông nhờ vào bàn tay nhân đạo của của người bản xứ nhiều lòng từ tâm. Lầm lũi bước đi, cố nén đau thương tủi nhục, cố quên đi tâm trạng buồn tủi, lạc loài của thân phận lưu vong, lao vào cuộc sống xa lạ không nề hà bất cứ công việc thấp hèn nào, không ngần ngại trước bất cứ khó khăn vất vả nào chỉ để mong cho tương lai con cái được khá hơn.

Những tháng năm xa lạ ngỡ ngàng rồi cũng qua đi theo thời gian. Đất nước của cơ hội đã mở rộng vòng tay, sớm tạo điều kiện vươn lên cho những con người nhiều ý chí, ham học hỏi, sẵn sàng chấp nhận mọi khó khăn gian khổ.

Rồi ngày một ngày hai, năm này sang năm khác cuộc sống khá hơn. Vật chất không còn là mối bận tâm khi cuộc sống đã dần dần ổn định. Con cháu thuộc thế hệ thứ hai, thứ ba sớm hội nhập vào cuộc sống của xã hội mới, góp phần xây dựng phồn vinh cho quê hương thứ hai. Hiên ngang đi vào dòng chính trong mọi lãnh vực sinh hoạt từ kinh tế, chính trị, văn hóa, y tế, xã hội, quân sự. Cùng sát cánh với người bản xứ góp phần xây dựng cho sự giàu mạnh của quê hương thứ hai. Cùng trăn trơ,û cảm thông, cùng đau nỗi đau chung của đất nước trước những bất trắc xuất phát từ lòng hận thù, ganh tị nhỏ nhen của những con người quá khích.

Sự thành công của Người Việt tại hải ngoại là một niềm hãnh diện lớn lao cho tất cả những nguời đang sống ly hương. Niềm lạc quan vươn lên từng ngày khi có nhiều bộ mặt thân quen “Tóc Đen Da Vàng” cùng sát cánh bên cạïnh người bản xứ, sánh vai đi vào dòng chính của mọi lãnh vực sinh hoạt xã hội. Chúng ta có quyền hãnh diện ngẩng mặt, bước những bước vững chắc đầy ấp niềm tự tin, xóa bỏ mọi thành kiến “ăn nhờ ở đậu” của kiếp người Tỵ Nạn.

Rồi đến một ngày chúng ta lại có điều kiên được trở về thăm quê hương. Thăm lại nơi chôn nhao cắt rún, thăm lại mồ mả ông bà tổ tiên, thăm lại người thân bạn bè không may mắn còn ở lại sống trong lầm than tủi nhục. Họ đã phải chấp nhận mọi đắng cay của thân phận lạc loài, thân phận của kẻ thua cuộc. Sống với một hiện tại đầy lo âu bất trắc, một tương lai đen tối mù mịt, bên cạnh sự phân biệt đối xử được kết tụ bởi lòng ganh tỵ nhỏ nhen và hận thù giai cấp chất ngất, triền miên.

Mỗi một người thân, mỗi một bạn bè từ hải ngoại xa xôi về thăm là một niềm vui to lớn, niềm sung sướng tràn đầy của kẻ còn ở lại. Một vài món quà xa lạ, một ít tiền, thật là sung sướng nhưng điều quan trọng hơn cả làm ấm lòng người ở lại chính là được gặp lại người thân bạn bè sau bao nhiêu năm xa cách, được hàn huyên tâm sự cho thỏa lòng mong nhớ, được có dịp để trút bỏ niềm ẩn uất chất chứa tự trong lòng mà không dám bày tỏ cùng ai.
Người trở về thăm quê hương, Người Việt Kiều thì sao?
Từ khi có điều kiện thuận lợi trở về thăm lại quê hương, hầu hết người Việt Nam đang sống hải ngoại đều náo nức muốn được một lần trở về thăm lại quê hương,
Về để được nhìn thấy hình ảnh Mẹ Việt Nam cằn cỗi sau bao nhiêu năm sống trong đọa đày thiếu thốn triền miên,.

Về để được bước những bước chân nhẹ nhàng trong những vườn cây quê hương rậm mát, hồi nhớ những kỷ niệm êm đềm của một thời xa xưa, những kỷ niệm mà bánh xe thời gian đang dần dần nghiền nát ra từng mảnh vụn để chôn vùi vào quá khứ.
Về để được nhìn lại nơi chôn nhao cắt rún, nhìn lại mồ mả ông bà tổ tiên, nhìn lại dòng sông, góc phố nơi đã vấn vương nhiều kỷ niệm của một thời hoa mộng.

Về để nhìn lại nơi khói lửa ngút ngàn mà đồng đội, bạn bè,người thân đã ngả xuống không kịp vuốt mắt, không một nén hương, không một cành hoa đưa tiễn và cũng không một lời chào vĩnh biệt.
Về để nhìn lại những nơi đọa đầy tủi nhục, giẫm nát những mảnh đời thanh xuân với thân phận “Người Tù Không Bản Aùn” ....Những giọt nước mắt đã nhỏ xuống thương tiếc cho một thời đã qua, tiếc thương cho những người không may mắn đã trải qua thời gian dài trong lầm than khổ nhục.
Bên cạnh đó có những người “Xênh Xang Áo Gấm Về Làng”. Quên đi những tủi nhục lầm than của đất nước của quê hương, quên đi nổi xót xa khổ nhục của bạn bè, người thân, quên đi thân phận lưu vong của chính mình, khoác lên chiếc áo “Việt Kiều Hải Ngoại” về lại quê hương để có dịp vênh vang với quê hương còn nhiều đau khổ, với người thân bạn bè còn đang sống triền miên trong nổi bất hạnh lầm than,tủi nhục.
Những “Ông Việt Kiều “ đã không ngần ngại tự khoát cho mình những chiếc áo danh vọng, với những danh vị hão huyền của những kẻ được xem là thành công tại hải ngoại. Không ngần ngại khoe khoang sự giàu có vật chất – so với người thân và bạn bè trong nước - để có dịp vênh mặt lên, lòe 

cùng thiên hạ.......
Biết bao nhiêu sự việc xảy ra trên quê hương thân yêu mà khi nghe qua thật chẳng vui, “cười không ra tiếng, khóc không thành lời “ mà thủ phạm không ai khác hơn là những “Ông Việt Kiều “trở về từ một đất nước văn minh xa xôi nào đó. Lừa gạt tình, lừa gạt tiền, hoc thói sở khanh “Hit and Run”, cho đến những kiêu căng tự đắc hảo huyền, coi thường người thân bạn bè, những người bất hạnh đã trải qua bao nhiêu vùi vập, khó khăn, thiếu thốn xa rời ánh sáng văn minh trong suốt thời gian dài kể từ khi đất nước thay ngôi đổi chủ.

Sự trở về của những “Ông Việt Kiều” lẽ ra phải được mang một ý nghĩa cao đẹp mang hơi ấm từ những xứ sở văn minh , tiên tiến về xoa dịu nỗi đau triền miên cho người ở lại, giúp giải quyết phần nào những khó khăn thiếu thốn vật chất tồn tại trong suốt thời gian qua. Trái lại chỉ để khoe khoang vênh mặt với người thân bạn bè để chứng tỏ ta đây là người tân tiến trở về từ một xứ sở văn minh. Thâm chí có những “Ông” còn “cố tình“ quên đi tiếng mẹ đẻ, chen nhiều từ ngữ ngoại quốc làm cho người đối diện ngơ ngác chẳng hiểu gì.

Tệ hơn nửa, có những “Ôâng Già Mất Nết thừa tiền nhiều của ”, những “Con Trâu Già” thích “ gặm cỏ non “ cắt ca cắt củm từng đồng, từng cắc “tiền trợ cấp xã hội “về để “Trả Thù Dân Tộc”.
Đối tượng trả thù không phải là những viên chức nhà nước hống hách lạm quyền, những cán bộ tham nhũng, thối nát, hành hạ dân mình không tiếc thương.......mà đối tượng chính là... những cô con gái trẻ người non dạ từ nhà quê lên tỉnh thành tìm phương sinh sống, bán xác thân kiếm chút tiền gởi về quê nuôi mẹ nuôi em. Những “Ông Việt Kiều” đã vung tiền Việt Nam- sau khi được đổi từ đô la - một cách rộng rãi để được để được tự do hành hạ, hưởng thụ trên thể xác của những cô thôn nữ, từ mọi miền của đất nước, thậm chí có những cô tuổi còn rất trẻ sinh sau ngày 30 tháng tư 1975 hàng.... hai mươi năm.

Họ có tội tình gì đâu mà phải bị “Trả Thù”?

Có chăng chỉ là cái “ tội nghèo”, không nở ngồi nhìn cha me,ï anh em sống trong cảnh thiếu thốn triền miên, chạy ăn từng bữa, cơm không đủ no, áo không đủ mặc, bệnh không đủ thuốc chấp nhận hi sinh thân xác, chấp nhận sự vùi vập đớn đau tủi nhục để đổi lấy miếng ăn, tấm áo lành lặn cho gia đình .
Người viết xin kể lại vài câu chuyện có thật .....
“Một nữ Việt Kiều, chủ tiệm Nail thuộc loại trung bình tại California có dịp về thăm quê hương, sau khi trở lại Hoa Kỳ kể lại:
- ” Khi xe của em – xe mướn- về đến con đướng đầu làng , một bầy con nít đứa thì ở trần, đứa mặc quần xà lòn, mặt mày lem luốc, đầu tóc bù xù chạy theo hai bên xe mặc cho bụi tung lên mịt mù....Vừa chạy chúng vừa reo hò ẩm ỉ như để chào đón người đi xa trở về....Khi xe dừng lại trước nha,ø chúng nó bu chung quanh xe hiếu kỳ nhìn người Việt Kiều từ Mỹ trở về... Người nhà em la hét ầm ĩ xua đuỗi nhiều lần chúng nó mới chịu tản ra ....Vào đến nhà em bảo người nhà đóng cửa chính lại chỉ mở cửa sổ vì sợ mấy đứa nó bu vô nhà....Mấy đứa nhỏ vẩn tiếp tục bu đông ở trước nhà, càng lúc càng đông thêm, luôn miệng reo hò mừng rỡ,.....Thấy thương quá em lấy một nắm tiền lẻ vừa mới đổi ở phi trường bảo người nhà ai còn tiền lẻ đưa hết cho em ....em đứng bên trong cửa sổ quăng tiền ra, mấy đứa nhỏ giành giựt chen lấn đạp lên nhau túi bụi trong thật vui mắt..........hết tiền lẻ em mang mấy gói kẹo mang từ Mỹ về quăng ra cửa sổ , mấy đứa nhỏ lại có dịp la hét ầm ỷ, đạp lên nhau giành giựt từ viên kẹo ...trong nhà ai cũng cười ....Mỗi khi có người hàng xóm hay bà con nào đến em biết ngay là họ đến để xin tiền, bảo người nhà cho họ chút đỉnh là họ vui ngay ... .

Tôi ngồi nghe mà cảm thấy trong lòng thật xót xa ...
Ít lâu sau “Bà Việt Kiều “ nầy bị phát giác gian lận trợ cấp xã hội. Làm chủ tiệm nail mà khai man để tiếp tục hưởng tiền trợ cấp.

Một “Ông Việt Kiều” thuộc hàng “Trâu Già Thích Gặm Cỏ Non” cũng say sưa kể lại :
- “....Về Việt Nam bây giờ có tiền mua tiên cũng được mà phải tiên già sao.....mơn mởn đào tơ, tiên chỉ cỡ mười lăm.... mưới sáu tuổi thôi còn trẻ măng hà ...chỉ cần bỏ ra vài trăm ngàn đến nửa triệu - tiền Việt Nam - khoảng 20 đến 40 đô la Mỹ- là bao nhiêu em cũng có....muốn gì các em cũng chiều..... kiểu gì cũng được.. ......phục vụ tận tình cho “tới bến “luôn......”
Chua chát thay.

Việt Kiều về thăm lại quê hương, thăm ông bà cha mẹ.thăm mồ mả tổ tiên, thăm lại người thân bạn bè là một việc làm hoàn toàn chính đáng, đáng được khuyến khích.
Tuy nhiên, hãy cố mang lại niềm vui, mang lại một chút niềm an ủi cho những người không may còn ở lại quê nhà chấp nhận đắng cay tủi nhục của thân phận lạc loài trên chính mảnh đất quê hương mình.

Đừng mang tủi nhục chồng chất thêm lên trên nỗi buồn triền miên của những thân phận hẩm hiu vốn đã chịu nhiều thiệt thòi từ khi đất nước thay ngôi đổi chủ.
Chúng ta đã phải bất đắc dĩ rời xa quê hương đau thương, sống đời lưu vong nơi các nước văn minh, tiên tiến giàu có, dư thừa vật chất, xin hãy dành chút cảm thông cho người ở lại.
Mong lắm thay .

NGUYỄN HỮU CỦA

   Ngọc Lan - Những ca khúc hay nhất    .

  Hong Kong Sẽ Đi Về Đâu

Trong những ngày qua, mình cập nhật thông tin khá nhiều về tình hình Hong Kong.

Nhưng những ai theo dõi trang FB của mình thì có lẽ sẽ thấy mình bắt đầu dịch những bài viết về quyền đầu phiếu phổ thông ở Hong Kong từ khoảng một tháng trước.

Đó là vì mình được may mắn tiếp xúc và làm việc với một số nhà đấu tranh dân chủ và nhân quyền của các cộng đồng bạn, như Trung Quốc, Tây Tạng và Duy Ngô Nhĩ.  Từ những người bạn này, mình được một số nhà hoạt động trong phong trào Occupy Central with Love and Peace (Occupy Central) nhờ dịch và phổ biến các thông tin về phong trào Occupy Central từ khoảng 2 tháng trước.  Có nghĩa là, họ tận dụng tất cả các network liên lạc để  giúp đẩy việc truyền thông lên đỉnh điểm.  Do đó, khi có những câu hỏi dành cho mình là mình nghĩ Hong Kong sẽ ra sao trong những ngày tới thì mình xin có ý kiến như thế này: 

I. Cuộc biểu tình lần này không phải là hành vi manh động nhất thời

Trước hết, như nói ở trên, phong trào đã được chuẩn bị rất kỹ càng từ gần 2 năm qua.  Ván cờ này chỉ mới bắt đầu thôi.  Chỉ trong hơn 1000 tiếng đồng hồ mà họ có thể làm toàn thế giới rúng động nhưng bởi một tinh thần ôn hòa thì chúng ta đủ khâm phục họ rồi.  Những ngày kế tiếp chắc chắn sẽ có nhiều điều hay cho chúng ta xem và học hỏi. Theo như mình được biết, chỉ lực lượng chủ chốt của Occupy Central là đã khoảng 2,500.00 9hai ngàn rưỡi) nhà hoạt động từ hàng trăm tổ chức dân sự ở Hong Kong và họ đã bắt đầu việc tổ chức chiến dịch bất tuân dân sự lần này từ gần 18 tháng qua.

II. Hong Kong không phải hoàn toàn thuộc về Trung Quốc

Hong Kong là một khu vực có đặc quyền.  Có nghĩa là, Hong Kong có luật pháp riêng - dựa trên the Basic Law, một văn thư Pháp luật có giá trị của một bản Hiến Pháp.   Basic Law của Hong Kong cho phép người dân có tất cả các quyền con người, cũng như cam kết thực thi và bảo vệ các quyền đó.  Hong Kong đuợc LHQ công nhận tình trạng đặc khu kinh tế của mình.  Hong Kong vẫn là một trong những trung tâm tài chính hàng đầu của thế giới vì ở Hong Kong tổ chức bài trừ tham ô hối lộ ICAC hoạt động rất hiệu quả và nó đã giúp củng cố niềm tin cho những nhà đầu tư.  Hong Kong chính là hạt minh châu trên tay Trung Quốc, họ sẽ không dám dùng quân đội nhân dân Trung Quốc để đập vỡ hạt ngọc quý đó.  Trên twitter có một lời phát biểu của một người dân biểu tình khá sắc bén "Tại sao các bạn cho rằng người Hong Kong chúng tôi phải 'nhìn sắc mặt của Trung Quốc?  Trung Quốc mới phải lo nhìn sắc mặt của Hong Kong."  Cho dù Trung Quôc đã cố thúc đẩy kinh tế phát triển ở nội địa, nhưng cho tới thời điểm hiện tại, không có 1 thành phố nào của Trung Quốc có thể sánh bằng Hong Kong và những nhà đầu tư thế giới dư sức hiểu điều này.

Viên ngọc đẹp và quý mà còn lại mang theo tiền vào túi mỗi ngày như thế, Trung Quốc sao lại đập bỏ được?

III. Nói thêm về tình hình đàn áp. 

Cảnh sát Hong Kong không trực thuộc chỉ thị của Bắc Kinh và họ đã và đang trả giá cho hành động dùng hơi cay và tear gas hôm 28 tháng 9 vừa rồi.  Luật pháp Hong Kong vẫn độc lập với Đảng Cộng sản Trung quốc vì Hong Kong áp dụng cơ cấu tam quyền phân lập và tư pháp Hong Kong rất độc lập.  Khi cảnh sát cầm cố trái phép các thủ lĩnh sinh viên quá thời hạn quy định mà không trả tự do hay cho họ được tại ngoại hầu tra thì sau đó, tất cả đều được phóng thích bởi lệnh của tòa án Cấp cao. Ở Hong Kong, không có một đảng phái chính trị hay cá nhân nào có thể dùng "một tay che trời" tại thời điểm này!  Hiện nay, các nhân viên cảnh sát rất thụ động và họ hầu như chỉ giám sát trật tự ở các điểm biểu tình.  Người dân cũng không có thái độ hằn học gì với cảnh sát.  Họ hiểu là họ đang thực thi quyền công dân và cảnh sát thì chấp hành nhiệm vụ.  Ngay cả Trưởng Đặc khu Hong Kong  CY Leung cũng chỉ kêu gọi người dân về nhà với hứa hẹn sẽ đối thoại với dân chúng.  Thế nhưng, sự nghiệp chính trị của CY Leung xem như đã và đang đi vào ngõ cụt.  Ông ta đã đánh mất độ tin cậy của người dân.

IV. Tính chính danh của Phong trào và sự ủng hộ trong và ngoài Hong Kong

Cuộc sống của người dân tuy có xáo trộn nhỏ, nhưng theo một người bạn vừa quen trong firechat thì những xáo trộn này cũng không phải là việc to tát gì lắm.  Những bất tiện về sinh hoạt, giao thông, v.v. không làm họ phiền lòng vì họ biết là họ đang làm gì.  Ngay cả sinh viên Hong Kong cũng đâ tuyên bố sẽ bãi khóa vô thời hạn, cho đến khi nào nguyện vọng người dân được đáp ứng.  Phong trào biểu tình vẫn thường xuyên xin lỗi công chúng vì những xáo trộn trong cuộc sống trên các phương tiện truyền thông.  Một mô hình xã hội văn minh và nhân bản như thê thì nó không khó để cả thế giới hướng về Hong Kong và mong muốn bảo vệ những giá trị tốt đẹp của thành phố này.

Người dân Hong Kong rất rõ ràng về những đòi hỏi của họ: 1) CY Leung từ chức, 2) Bãi bỏ nghị quyết 31 tháng 8 của Ủy ban thường trực Quốc hội Trung Quốc, 3) Hội đồng Lập pháp Hong Kong bắt đầu lại việc hội ý về quyền đầu phiếu phổ thông theo ý nguyện người dân 4) Người dân phải có quyền đầu phiếu phổ thông vào năm 2017.  Đầu phiếu phổ thông là quyền lợi được đảm bảo bởi Basic Law (Hiến pháp Hong Kong) và cũng là điều khoản của hiệp ước quốc tế mà Trung Quốc ký kết khi Hong Kong trao trả.  Từ khi thương thảo giữa Anh Quốc và Trung Quốc bắt đầu từ thập niên 1980 về Hong Kong, những nhà đấu tranh cho dân chủ ở Hong Kong, như Benny Tai, Chen Kin-man và Mục sư Chu của Occupy Central đã bắt đầu nghiên cứu và đấu tranh cho quyền lợi của người dân.  Có nghĩa là, những người tổ chức và tham gia lần này là những người có kinh nghiệm, có vốn kiến thức sâu rộng, một đầu óc tỉnh táo và một cái nhìn rất thực tế về kết quả. 

Có nhiều người lại lo CS Trung Quốc không giữ lời.  Đúng, điều đó có thể xảy ra và đã xảy ra, nhưng chính người Hong Kong đã lên tiếng và tỏ thái độ về việc này rồi!  Khi Trung Quốc tự phá vỡ những hứa hẹn về dân chủ cho Hong Kong thì người Hong Kong bắt buộc Trung Quốc phải thực hiện qua hành động xuống đường.  Đó, bạn tôi ơi, là căn bản nhất của khái niệm mà chúng ta gọi là "Bất tuân Dân sự"!  Hong Kong đã và đang đi vào kỷ nguyên mới của Bất tuân dân sự, đó chính là lý do, là động lực, cũng như là mục tiêu của người dân Hong Kong!

FB Vi K .Tran 
oct 01,2014

 

Nhìn Joshua Wong, nghĩ về vấn đề lãnh tụ 

Nguyễn Hưng Quốc

30.09.2014

Lâu nay, những người quan tâm đến tình hình chính trị thường than thở là điều thiếu nhất, và do đó, cần nhất, trong quá trình tranh đấu cho dân chủ tại Việt Nam là vấn đề lãnh tụ: Chúng ta chưa có một gương mặt và một tên tuổi nổi tiếng được cả nước cũng như quốc tế biết đến và ngưỡng mộ như Nelson Mandela ở Nam Phi trước đây hoặc Aung San Suu Kyi ở Miến Điện hiện nay.
Đành là đúng. Hiển nhiên đó là một điều đáng tiếc. Nhưng từ sự đáng tiếc ấy mà đâm ra bi quan lại là một sai lầm. Có hai lý do chính: Một, trên thế giới, trong thời gian vừa qua, xuất hiện một số phong trào tranh đấu cho dân chủ mà không hề có lãnh tụ nào cả (ví dụ tiêu biểu nhất là các cuộc xuống đường lật đổ các chế độ độc tài tại Trung Đông và Bắc Phi vào đầu năm 2011); và hai, lãnh tụ thường xuất hiện TRONG và VỚI chứ không phải TRƯỚC quá trình tranh đấu; nói cách khác, chúng ta phải tranh đấu trước, từ đó, sẽ xuất hiện một hoặc một vài cá nhân nổi bật lên đóng vai lãnh tụ thay vì chờ đợi có lãnh tụ rồi mới xuống đường tranh đấu.

Đằng sau sai lầm ấy là một sai lầm khác: phần lớn chúng ta hình dung lãnh tụ là những tên tuổi lớn, theo nghĩa, một, có tuổi tác; hai, có bằng cấp cao; và ba, được xã hội cũng như quốc tế biết và kính trọng.

Những quan niệm sai lầm ấy không những phổ biến ở những người bình thường mà còn xuất hiện ở cả những nhà hoạt động cho dân chủ và nhân quyền ở Việt Nam: Ở họ, tôi thấy nhiệt tình và can đảm thì có thừa, nhưng vẫn có cái gì đó như thiếu tự tin: Họ vừa hoạt động vừa loay hoay chờ đợi lãnh tụ. Nhiều lần, tôi cứ tự hỏi: Tại sao lãnh tụ lại không phải là họ, chính những người đang tranh đấu cho dân chủ tại Việt Nam nhỉ? Nói cách khác, tại sao lãnh tụ lại không phải là một Nguyễn Phương Uyên hay một Đinh Nguyên Kha hay bất cứ một ai đó nhỉ? Họ trẻ quá hoặc còn thiếu kinh nghiệm quá ư?
Những thắc mắc ấy có thể được trả lời qua kinh nghiệm của Joshua Wong (Hoàng Chi Phong) tại Hong Kong hiện nay.

Sinh ngày 13 tháng 10, 1996, Joshua Wong có một thân hình khá gầy gò, khuôn mặt hơi choắt, gò má hóp, đôi kính cận dày, trông có vẻ như một học sinh trung học hơn là một sinh viên năm thứ nhất ở đại học. Khuôn mặt ấy còn trẻ hơn cả Nguyễn Phương Uyên lúc cô xuất hiện với chiếc áo sơ mi trắng trước toà án tỉnh Long An vào ngày 16 tháng 5, 2013. Trẻ hơn bất cứ một người hoạt động nào được biết đến ở Việt Nam lâu nay. Trẻ đến độ khiến mọi người phải kinh ngạc trước khi khâm phục.

Vậy mà chính người thiếu niên 17 tuổi lại làm cả guồng máy lãnh đạo đông đảo, hung hãn và mạnh mẽ ở Bắc Kinh phải lo lắng. Hệ thống tuyên truyền nhà nước ở Trung Quốc không ngớt vu khống và bôi xấu Joshua Wong. Họ xem anh như một phần tử quá khích, kẻ kích động quần chúng, một nhân vật nguy hiểm của chế độ không những chỉ ở Hong Kong mà còn ở Trung Quốc nói chung: Ai cũng biết Hong Kong chỉ là một phần của Trung Quốc, bất cứ phong trào dân chủ nào tại Hong Kong, nếu thành công, cũng đều có ảnh hưởng dây chuyền đến các địa phương khác trong nội địa Trung Quốc.
Chưa hết, người thiếu niên ấy, mặc dù chỉ mới 17 tuổi, đã có một bề dày tranh đấu nhiều năm, ngay từ năm 2011, lúc Joshua mới 14 tuổi. Ngày ấy, cùng với một người bạn học, Ivan Lam (Lâm Lương Ngạn), Joshua thành lập một phong trào gọi là Học Dân Tư Triều (Scholarism) nhằm tranh đấu chống lại âm mưu chính trị hoá giáo dục của Trung Quốc tại Hong Kong. Phong trào, với lực lượng nòng cốt trên 300 học sinh và sinh viên, vào năm 2012, tổ chức các cuộc biểu tình có lúc lôi kéo đến 100,000 người tham dự, khiến, cuối cùng, chính quyền Trung Quốc phải bãi bỏ âm mưu nhồi sọ học sinh Hong Kong ấy.

Suốt mấy năm vừa qua, Joshua Wong không ngừng hoạt động, thường xuyên post bài lên facebook (với hơn 200,000 người theo dõi thường xuyên), trả lời các cuộc phỏng vấn của giới truyền thông các nơi, hơn nữa, còn viết cả cuốn sách nhan đề Tôi không phải là anh hùng (I am not a Hero). Trẻ, nhưng Joshua Wong có khả năng lý luận mạch lạc và chặt chẽ, một khả năng diễn đạt hùng hồn và lôi cuốn, có thể đánh bại nhiều đối thủ lớn tuổi, học thức cao và dày dặn kinh nghiệm chính trị tại Hong Kong.

Joshua Wong được xem là một “lãnh tụ”, một nhà hoạt động kiểu mới của thời đại liên mạng (wired activist), lúc nào cũng cầm điện thoại di động trên tay để nói chuyện với người này, thuyết phục người khác, viết và post bài lên facebook. Joshua có những tuyên bố rất ấn tượng, chẳng hạn, “cải cách chính trị là một vấn đề nòng cốt của mọi vấn đề” hay “Học sinh sinh viên đến đứng ở tuyến đầu của mỗi thế kỷ” hay “Chúng ta tranh đấu cho mục tiêu [dân chủ] mà không cần phân tích khả năng thành công bởi vì nếu nghĩ quá nhiều đến điều đó, bạn sẽ không dám dấn thân làm gì cả”.
Giới quan sát cho một trong những thành công lớn nhất của Joshua Wong là đã thức tỉnh được đông đảo học sinh và sinh viên tại Hong Kong, những người thường hờ hững và dửng dưng trước các vấn đề chính trị. Nhiệt tình của anh, như một ngọn lửa, làm bùng cháy ý thức dấn thân của bạn bè cùng thế hệ.

Khi các phóng viên bày tỏ sự ngạc nhiên trước tuổi tác của Joshua Wong, anh nói: “Đúng là không phải là chuyện thường thấy một học sinh 15 tuổi lãnh đạo một phong trào quần chúng chống lại chính quyền một cách hoà bình […] Chỉ ở Hong Kong, chuyện ấy mới xảy ra”. Rồi Joshua Wong kể, một cách tự tin, mới rồi, một học sinh 12 tuổi xin tham gia vào phong trào của anh.
Niềm tự hào của Joshua Wong hoàn toàn chính đáng. Nhưng những gì xảy ra ở Hong Kong cũng có thể xảy ra ở những nơi khác. Kể cả Việt Nam. Đã đành hoàn cảnh khác, nhưng lòng khao khát dân chủ và ý chí tranh đấu để được sống như một con người thì ở đâu cũng giống nhau.

Joshua Wong, đang làm rung chuyển Hong Kong.

Joshua Wong, người thanh niên 17 tuổi, đang làm rung chuyển Hong Kong

Anh là một trong những nhà hoạt động cứng rắn. Truyền thông nhà nước Trung quốc gọi anh là một ngươi “cực đoan”. Joshua còn rất trẻ, thậm chí, anh chưa đủ tuổi để lái xe.

Chàng thanh niên gầy, đeo kính, nhìn hiền hòa này đã xây dựng một phong trào thanh niên ủng hộ dân chủ tại Hồng Kông trong hai năm qua. Lập lại ý chí của tuổi trẻ TC từng tràn ngập Thiên an Môn năm 1989.

 

Anh muốn kích động một làn sóng bất tuân dân sự trong giới học sinh ở Hồng Kông. Mục tiêu của anh ? Để gây áp lực bắt Trung Cộng phải chấp nhận cho Hồng Kông được bầu cử tự do.

Phong trào của Joshua Wong xây dựng sau những năm tháng thất vọng vì bị dồn nén ở Hồng Kông. Năm 2011 mới 15, anh đã phẫn nộ với chương trình ủng hộ cộng sản TC trong các trường công lập ở Hồng Kông.

Cùng với vài người bạn, Wong bắt đầu hình thành một nhóm sinh viên chống đối. Sau đó, phong trào đã tăng lên quá giấc mơ ngông cuồng nhất: vào tháng 9 năm 2012, phong trào mang tên Scholarism của anh tụ họp được 120.000 người biểu tình – trong đó có 13 người tuyệt thực – chiếm trụ sở chính quyền Hồng Kông, buộc các nhà lãnh đạo thành phố phải rút lại chương trình giáo dục thân Cộng sản.

Đó là khi Wong nhận ra tinh thần bất khuất của tuổi trẻ Hồng Kông.

“Năm năm trước, không ai tưởng tượng là học sinh Hồng Kông sẽ quan tâm đến chính trị,” anh nói. “Nhưng đã có sự thức tỉnh khi vấn đề giáo dục quốc dân xảy ra. Giờ đây, tất cả chúng tôi bắt đầu quan tâm đến chính trị.”

Tuần này, nhóm thanh niên học sinh do anh lãnh đạo đồng loạt bước ra khỏi lớp học- một hành động quan trọng trong thành phố có tiếng là tôn trọng việc học – để gửi thông điệp ủng hộ dân chủ đến Bắc Kinh.

Cuộc bãi khóa đồng loạt này của sinh viên học sinh nhận được ủng hộ rộng rãi. các ban Quản trị đại học và giảng viên đã cam kết tha thứ cho sinh viên bỏ giờ học, giáo viên và công đoàn lớn nhất của Hồng Kông ra kiến nghị tuyên bố “Không bỏ rơi các em học sinh sinh viên”

Phản ứng của Trung Cộng là ngược lại: truyền thông trong đại lục xem tổ chức Scholarism của anh là nhóm “cực đoan”. Wong nói rằng anh bị xem là kẻ gây nguy hiểm cho an ninh quốc gia, đe dọa đến ổn định nội bộ của Đảng Cộng Sản.

Tuy nhiên, anh và các bạn trẻ không lùi bước. “Mọi người không nên sợ chính quyền”, anh nói, trích dẫn bộ phim “V for Vendetta”, “Chính phủ nên sợ hãi người dân.”

~~~~~~~~~~~~~~~

Can 17-Year-Old Democracy Protester Joshua Wong Defeat Beijing?

****************

Từ Thiên An Môn đến bãi khoá ở Hong Kong

Những ngày này, các trang mạng xã hội ở Việt Nam liên tiếp đưa hình ảnh về phong trào bãi khoá của sinh viên, học sinh Hong Kong .

Điển hình là trường hợp thanh niên đấu tranh dân chủ Hong Kong Joshua Wong, 17 tuổi kèm lời bình được trích từ nguồn CNN, "Tôi chưa đủ tuổi hợp pháp để lái xe nhưng đủ lớn để thay đổi cả thế hệ."

“Bãi khóa phải xảy ra. Bất tuân lệnh và hãy nắm bắt vận mệnh của bạn”, đó là một trong những biểu ngữ được trương lên trong cuộc bãi khóa dự kiến kéo dài một tuần nhằm tập dượt cho cuộc biểu tình được cho là quy mô hơn vào ngày 1.10 tới của sinh viên Hong Kong .

Ông Tập sẽ làm gì?

Theo dõi cao trào đấu tranh dân chủ này, giới quan sát đặt ra câu hỏi.

Một khi lực lượng dân chủ, dẫn đầu là giới trí thức và sinh viên thực hiện ý tưởng chiếm khu trung tâm tài chánh Đặc khu Hong Kong thì ông Tập Cận Bình có ra tay đàn áp đẫm máu như ông Đặng Tiểu Bình đã làm ở Thiên An Môn không?

Không khó để tìm thấy tinh thần bất diệt từ sự kiện Thiên An Môn đang lưu truyền cuộc đấu tranh vì một nền dân chủ thật sự cho tương lai Hong Kong .

Joshua Wong, 17 tuổi

Không khó để thấy giới lãnh đạo Trung Nam Hải đang chuẩn bị mọi biện pháp để bắt nhân dân Hong Kong phải tuân lệnh chuyên chế.

Sau sự kiện Thiên An Môn, năm 1989, nhiều thập niên qua, vị thế kinh tế Trung cộng đã có nhiều thay đổi nhưng bản chất chuyên chế của chế độ Bắc Kinh vẫn không thay đổi.

Năm 1997, Hong Kong được Vương quốc Anh trao trả về Trung Cộng, nhưng giá trị dân chủ mà người dân Hong Kong thấm nhuần cũng không thay đổi.

Nếu hiệu ứng dân chủ Hong Kong truyền tới lục địa Trung Cộng, hẳn nhiên ông Tập Cận Bình sẽ không sợ lịch sử kết tội và sẽ như trường hợp ông Đặng Tiểu Bình ở Thiên An Môn, ông Tập sẽ thẳng tay đàn áp.

Các lãnh tụ cộng sản ở mọi thời không có kiểu sợ bản án lịch sử. Vì sinh mạng của đảng cầm quyền họ sẽ bất chấp.

Nhưng công dân Hong Kong vẫn không từ bỏ quyền đấu tranh đòi mở rộng quyền dân chủ vì một nền dân chủ thật sự.

Phản ứng trong ôn hoà của các tổ chức xã hội dân sự và công dân Hong Kong với thể chế Bắc Kinh không phải là cuộc đối đầu vì lợi quyền kinh tế, chính trị nhất thời.

Chính vì muốn chứng minh phẩm chất quyền con người trong một nền dân chủ thật sự, họ từ chối cái lồng son chính trị trong hình thức "dân chủ hiệp thương" kiểu Bắc Kinh.

Chính vì sự khao khát chứng minh phẩm chất này mà hàng ngàn sinh viên Thiên An Môn đã phải trả bằng máu.

Và dòng máu bất khuất của họ đã làm nên động lực cho mỗi trái tim trí thức học sinh Hong Kong hôm nay.

Sự kiện này ảnh hưởng thế nào đối với Trung Quốc lục địa, Việt Nam , Bắc Triều Tiên, Cu Ba? Dư luận cho rằng văn hoá bất tuân lệnh độc tài không có trong đại đa số người dân ở các nước nêu trên.

Sẽ ảo tưởng nếu cho rằng cuộc đấu tranh dân chủ của công dân Hong Kong đang diễn ra sẽ thành công.

Hong Kong là nơi duy nhất có triển lãm về thảm sát Thiên An Môn 1989

Nhưng nếu các công dân Hong Kong đáng kính trọng thành công trong việc buộc Bắc Kinh thực hiện lời hứa để người dân Hong Kong ứng cử và bầu cử trực tiếp đặc khu trưởng thì sao?

Qua trường hợp trưng cầu dân ý về độc lập ở Scotland .

Việc xứ Scotland tiếp tục là một phần của Vương quốc Anh, phe đa số chọn ở lại và phe thiểu số chọn độc lập đều cùng làm nên chiến thắng tôn vinh tinh hoa giá trị dân chủ.

Dù chính thể Bắc Kinh có quay lưng lại với việc cải cách chính trị thì giá trị dân chủ cho hôm nay và tương lai của Hong Kong cũng đã chiến thắng.

Từ Hong Kong, hiệu ứng bất tuân sự áp đặt chuyên chế sẽ là hiệu ứng văn hoá dân chủ dây chuyền, trở thành nguồn sáng mới cho các xứ chuyên chế còn lại của thế giới chính là điều được dự đoán.

nguồn Ba cây Trúc